Skip to main content

Posts

Showing posts from June, 2018

किल्ले राजगड

अप्रतिम छायाचित्र - अमोल हांडे  

अपरिचित असे काही.

जेजुरी गडावरील " छत्रपती शिवराय आणि छत्रपती शहाजी राजांची " अविस्मरणीय भेट…!!! वेरूळ गावचे पाटील असलेले भोसले घराणे मालोजी राजे भोसल्यांना पुणे व सुपे परगण्याची जहागिरी मिळाल्यानंतर पश्चिम महाराष्ट्रामध्ये स्थलांतरित झाले.तेव्हा पासून क-हेपठारच आणि भोसल्यांच अतूट नाते आहे. जेजुरी व श्रीखंडोबा संदर्भात उपलब्ध कागदपत्रांवरून भोसले घराण्याचा घेतलेला धावता आढावा.…!!! मालोजीराजांची पुणे व सुपे परगण्याची जहागिरी त्यांच्या मृत्यू नंतर वयाच्या पाचव्या वर्षी शहाजी राजांना मिळाली व आपले काका विठोजीराजे भोसले यांच्या मार्गदर्शनाखाली त्यांची कारकीर्द फुलू लागली. पुढील काळामध्ये पराक्रमी शहाजीराजांनी निजामशाही किंवा आदिलशाहीमध्ये स्वकर्तुत्वावर जहागिरी मिळवली व टिकवली होती सुपे परगण्याची जहागिरी बहुतांश काळ त्यांचेकडेच असल्याने क- हेपठारावर त्यांचा नेहमीच वावर होता. जिजाऊ मासाहेब व शिवराय यांचेकडे पुणे प्रांतातील कारभार सोपविल्यानंतर त्यंचा मुक्काम अखेर पर्यंत बंगरूळलाच होता.' चिटणीसाची बखर' मधील वर्णनानुसार शिवाजी महाराजांची व शहाजी राजांची ...

भुपती_गडपती_दुर्गपती

गड मी राजाचे गाईन , कोहज माहुली मर्जन | पारगड कर्नाळा , प्रबळगड आहे संगिन || मस्त तळा आणि घोसाळा ,रोहरी आनसवाडी दोन | कोरला कासागड मंडन , दर्यात दिसताती दोन || गड बिरवाडी पाचकोन , सुरगड अवचितगड भूषण | कुबलगड भिरिका , कुर्डुगडाचे चांगुलपण , धोडप तळकोकणचे किल्ले , घाटावरचे गड गाईन || गड आहे रोहिडा जीवला (जावळी ) प्रतापगड मंडन | मकरंदगड वासोटा ,सिंहगड वृंदावन , पुरंधराचे चांगुलपण , उंची झुलवा देत गगन , सोन्याची सुवेळा आहे , राजगड संगीन || कोंढाण्यापासुन तोरणा वर्ता , कोर रेखिली घाटमाथा | तुंग आणि तिकोना , विसापूर लोहगड झुलता , गड राहेरीची अवस्था , तीन पायऱ्या सोन्याच्या तक्ता , दुसरा प्रतापगड पाहता , अवघड दिसे घाटमाथा ||

अपरिचित इतिहास.

भूषणा बद्दल एक आख्यायिका(दंतकथा) आहे की तो रायगडावरून परत उत्तरेत गेल्यावर तो शिवाजी महाराजांच्या स्तुतीचे छंद म्हणू लागला. हा सर्व प्रकार औरंगजेब ला समजल्यवर त्याने चिंतामणी या भूषणाच्या भावाच्या मध्यस्तीने भूषणास दरबारात बोलवले व औरंगजेब म्हणाला शिवाजी हा राजा आहे त्याचे मांडलीक राजांतच वर्णन कर. पण भूषण हा प्रतिभावंत कवी होता. त्याने औरंगजेबाच्या ऐकेका मनसबदाराला एक एक फूलाची उपमा दिली व औरंगजेब भूंग्या सारखा या सर्व फूलांतून मध जमा करतो पण शिवाजी राजे हे चाफ्याच्या फुला प्रमाणे आहेत चाफ्यात मध नसत म्हणून भूंगा त्याच्या वाटेला जात नाही तद्वतच औरंगजेब शिवरायांच्या वाटेला कधी जात नाही असे वर्णन केले. भूषणा ने म्हटले. कछवाहे म्हणजे जयपूरचे राजे कमळा प्रमाणे, कबंधज म्हणजे जोधपूरचे राजे कदंबाप्रमाणे, गौर गुलाबा प्रमाणे, राणा म्हणजे उदेपूरचे राणे केतकीपुष्पाप्रमाणे, पवार पांढरीच्या फुलाप्रमाणे, चंदावत जूईच्या फुलासारखे, बुन्देले चमेलीप्रमाणे, बडगुजर मुचुकुंद प्रमाणे तर बघेले वसंतकाली फुलणा-या सर्व पुष्पसमुहाप्रमाणे आहेत. औरंगजेबरूपी भ्रमर ह्या सर्व फुलांतून रसपान करतो म्हण...